Hoán dụ, điệp ngữ và liệt kê
Hoán dụ dễ bị nhầm với ẩn dụ vì cũng gọi tên sự vật này bằng tên sự vật khác — điểm khác biệt là hoán dụ dựa trên quan hệ gần gũi có thật, không dựa trên sự tương đồng. Bảy biện pháp ở đây gồm bốn loại hoán dụ, điệp ngữ và hai loại liệt kê.
Luyện bộ này miễn phí — không cần tài khoản. Nạp 7 flashcard vào learner.
Luyện trong learner miễn phíCách học bộ này
Ẩn dụ so sánh ngầm hai thứ GIỐNG NHAU; hoán dụ gọi tên bằng thứ có quan hệ THẬT với nó (một bộ phận, vật chứa đựng, dấu hiệu). Nhớ đúng khác biệt này để không nhầm hai biện pháp trong đề thi.
Tất cả 7 flashcard
Đảo câu hỏi và câu trả lờiDùng tên một bộ phận để gọi tên toàn thể sự vật có quan hệ gần gũi với nó.
Hoán dụ lấy bộ phận gọi toàn thể
"Bàn tay ta làm nên tất cả, có sức người sỏi đá cũng thành cơm" (Hoàng Trung Thông, "Bài ca vỡ đất") — "bàn tay" chỉ người lao động nói chung.
Dùng tên vật chứa đựng để gọi tên vật được chứa đựng bên trong nó.
Hoán dụ lấy vật chứa đựng gọi vật bị chứa đựng
Ví dụ: "Cả làng ra đồng gặt lúa" — "làng" (vật chứa đựng) chỉ những người dân sống trong làng.
Dùng một dấu hiệu, đặc điểm tiêu biểu của sự vật để gọi tên chính sự vật đó.
Hoán dụ lấy dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật
"Người đầu bạc tiễn kẻ đầu xanh" — "đầu bạc" chỉ người già, "đầu xanh" chỉ người trẻ.
Dùng một sự vật, hình ảnh cụ thể để gọi tên một khái niệm trừu tượng có liên quan.
Hoán dụ lấy cái cụ thể gọi cái trừu tượng
"Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người" (Hồ Chí Minh) — "mười năm", "trăm năm" (số năm cụ thể) chỉ thời gian trước mắt và thời gian lâu dài (trừu tượng).
Lặp đi lặp lại một từ ngữ hoặc cụm từ nhằm nhấn mạnh ý, tạo nhịp điệu hoặc bộc lộ cảm xúc.
Điệp ngữ
Điệp ngữ "buồn trông" được lặp lại bốn lần trong đoạn "Kiều ở lầu Ngưng Bích" (Truyện Kiều), mỗi lần mở ra một hình ảnh gợi một nỗi buồn khác nhau.
Sắp xếp các từ ngữ, hình ảnh liệt kê theo một trật tự từ nhỏ đến lớn, từ thấp đến cao, để nhấn mạnh mức độ.
Liệt kê tăng tiến
Ví dụ: "Từ một học sinh, một sinh viên, rồi trở thành một nhà khoa học, cuối cùng là một nhà bác học nổi tiếng thế giới" — liệt kê theo mức độ tăng dần về thành tựu.
Sắp xếp các từ ngữ, hình ảnh liệt kê không theo trật tự tăng dần, miễn sao nêu đủ ý cần diễn đạt.
Liệt kê không tăng tiến
Ví dụ: "Trên bàn có sách, bút, thước và một chiếc cặp da" — các đồ vật liệt kê ngang hàng nhau.
Học gì tiếp theo
Học xong hoán dụ, điệp ngữ, liệt kê, sang cấp độ 3 để học nói quá, nói giảm nói tránh và chơi chữ.
Tiếp tục sang cấp độ 3: Nói quá, nói giảm nói tránh và chơi chữ →